پس هرگاه به تقاضاى تو جواب نتوانند داد در اين صورت بدان كه اين مردم تنها پيرو هواى نفسند و كيست گمراه‌تر از آن كسىكه راه هدايت خدا را رها كرده و از هواى نفس خود پيروى كند . البته خدا قوم ستم‌كار را هرگز هدايت نخواهد كرد . أَ فَمَنْ كانَ عَلى بَيِّنَةٍ مِنْ رَبِّهِ كَمَنْ زُيِّنَ لَهُ سُوءُ عَمَلِهِ وَ اتَّبَعُوا أَهْواءَهُمْ ؛ « 1 » آيا آن‌كس كه از خداى خود حجت و برهانى ( مانند قرآن ) در دست دارد مانند كسانى است كه ( از جهل و نادانى ) عمل زشتشان در نظر زيبا جلوه كرده و پيرو هواى نفسانى خود شدند . . . . أُولئِكَ الَّذِينَ طَبَعَ اللَّهُ عَلى قُلُوبِهِمْ وَ اتَّبَعُوا أَهْواءَهُمْ « 2 » ؛ اينان هستند كه خدا بر دل‌هاشان مهر قهر نهاده و پيرو هواى نفس خود گرديدند . و طول الأمل ؛ و آرزوى دراز داشتن . ذَرْهُمْ يَأْكُلُوا وَ يَتَمَتَّعُوا وَ يُلْهِهِمُ الْأَمَلُ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ « 3 » ؛ اى رسول ما ! اين كافران را به خورد و خواب طبيعت و لذات حيوانى واگذار تا آمال و اوهام دنيوى آنان را غافل گرداند تا نتيجهء اين كامرانى بيهوده را به زودى بيابند . پيروى هواى نفس ، منشأ انحراف فأمّا اتّباع الهوى فيصدّ عن الحقّ ؛ اما پيروى هواى نفس انسان را از حق بازمىدارد . خداى تعالى به داود عليه السّلام مىفرمايد : يا داوُدُ إِنَّا جَعَلْناكَ خَلِيفَةً فِي الْأَرْضِ فَاحْكُمْ بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِّ وَ لا تَتَّبِعِ الْهَوى فَيُضِلَّكَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ . . . « 4 » ؛ اى داوود ! ما تو را در روى زمين مقام خلافت داديم تا ميان خلق خدا به حق حكم كنى و هرگز هواى نفس را پيروى نكنى كه تو را از راه خدا گمراه سازد . و به پيامبر خاتم صلّى اللّه عليه و آله مىفرمايد : ثُمَّ جَعَلْناكَ عَلى شَرِيعَةٍ مِنَ الْأَمْرِ فَاتَّبِعْها وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَ

--> ( 1 ) . محمد ( 47 ) آيهء 14 . ( 2 ) . همان ، آيهء 16 . ( 3 ) . حجر ( 15 ) آيهء 3 . ( 4 ) . ص ( 38 ) آيهء 26 .